Բացահայտիր Արմավիրը. Շահումյանի Սուրբ Մարիամ Աստվածածին եկեղեցի. Հոգևոր վերածննդի և հիշատակի հանգրվան
Հայաստանի Արմավիրի մարզի Շահումյան գյուղում գտնվող Սուրբ Մարիամ Աստվածածին եկեղեցին հայկական ժամանակակից եկեղեցաշինության և համայնքային համախմբվածության վառ օրինակ է:
Այս սրբատեղին չի հանդիսանում պարզապես նորակառույց շինություն, այլ իր մեջ կրում է գյուղի պատմական հիշողությունը, քանի որ այն կառուցվել է դեռևս 19-րդ դարի վերջին (1800-ական թվականներին) հիմնադրված հին եկեղեցու հարևանությամբ:
Այդ հին բազիլիկ կառույցը, որը տասնամյակներ շարունակ եղել էր համայնքի հոգևոր կենտրոնը, 1930-ական թվականների խորհրդային աստվածամերժության տարիներին ենթարկվել էր ավերածությունների և վերածվել փլատակների: Նոր եկեղեցու կառուցմամբ փաստացի վերականգնվել է գյուղի խաթարված հոգևոր շղթան:
Եկեղեցու շինարարական աշխատանքները մեկնարկել և ավարտին են հասցվել 21-րդ դարի առաջին տասնամյակում՝ մոսկվաբնակ բարերար Կարեն Հովհաննիսյանի անմիջական հովանավորությամբ, ով ծնունդով հենց Շահումյան գյուղից է:
Ճարտարապետական նախագծի հեղինակն է Էդիկ Գրիգորյանը, ում հաջողվել է ստեղծել մի կառույց, որը ներդաշնակորեն համադրում է միջնադարյան հայկական ճարտարապետության ավանդական տարրերը ժամանակակից շինարարական որակի հետ: Շինարարական աշխատանքները ղեկավարել է Նվեր Սարգսյանը:
Եկեղեցին կառուցված է սրբատաշ տուֆից, որի գույնը խորհրդանշում է հայկական հողի ջերմությունը:
2010 թվականին տեղի ունեցած օծման հանդիսավոր արարողությունը, որը կատարվեց Արմավիրի թեմի առաջնորդ Տեր Սիոն եպիսկոպոս Ադամյանի ձեռամբ, դարձավ շրջադարձային իրադարձություն գյուղի համար: Եկեղեցին անվանակոչվեց Սուրբ Մարիամ Աստվածածնի պատվին, ով համարվում է հայ ընտանիքի և մայրության պահապանը: Այսօր եկեղեցին գործող է և այնտեղ պարբերաբար մատուցվում են պատարագներ, կատարվում են եկեղեցական բոլոր խորհուրդները՝ պսակադրությունից մինչև մկրտություն:
Եկեղեցական համալիրն աչքի է ընկնում նաև իր բարեկարգված և իմաստավորված շրջակայքով: Ամբողջ տարածքը շրջապատված է գեղեցիկ պարսպով, իսկ բակում տեղադրված են բազմաթիվ խաչքարեր, որոնք ունեն հուշարձանային նշանակություն: Դրանք նվիրված են հայ ժողովրդի պատմության ողբերգական և հերոսական էջերին՝ 1915 թվականի Հայոց ցեղասպանության զոհերին, 1988 թվականի Սպիտակի երկրաշարժի անմեղ նահատակներին և Արցախյան ազատամարտում իրենց կյանքը հայրենիքի համար զոհաբերած քաջորդիներին: Համալիրի մաս է կազմում նաև հովվատունը, որը ծառայում է որպես հոգևորականի կեցավայր և համայնքային հանդիպումների վայր:
Կոորդինատներ: 40.2117° N, 44.2858° E